Spółki w pigułce Spółka komandytowa - charakterystyka

Spółka komandytowa w dwóch słowach

Spółka komandytowa jest jedną z atrakcyjniejszych form prowadzenia biznesu, jest odpowiednia dla biznesów prowadzonych na większą skalę niż spółka jawna lub partnerska. W związku z podziałem wspólników na komandytariuszy i komplementariuszy spółka komandytowa jest odpowiednim wyborem w sytuacjach, w których część wspólników chce ulokować kapitał w danym przedsięwzięciu i czerpać z niego dochody, nie obawiając się o swój majątek osobisty (komandytariusze), natomiast pozostali wspólnicy decydują się na pełną odpowiedzialność wobec wierzycieli, prowadząc spółkę i ją reprezentując (komplementariusze).  Spółka ta może być efektywną formą organizacyjną współpracy podmiotów o różnym potencjale kapitałowym, z których jeden ma pomysł, a drugi środki do zainwestowania.

Czy możesz być założycielem/wspólnikiem spółki?

Wspólnikiem spółki komandytowej mogą być osoby fizyczne, osoby prawne (spółki z o.o. i S.A.) albo ułomne osoby prawne czyli spółki osobowe (spółka jawna, partnerska, komandytowa i komandytowo – akcyjna, spółki kapitałowe w organizacji) jak również spółdzielnie, fundacje, stowarzyszenia zarejestrowane oraz gminy.

Nie możesz zostać wspólnikiem spółki przystępując do niej jako spółka cywilna, stowarzyszenie zwykłe lub też oddział stowarzyszenia, zakład przedsiębiorstwa państwowego itp. Problematyczne jest również przystąpienie do spółki osoby fizycznej pozbawionej zdolności do czynności prawnych lub o ograniczonej zdolności do czynności prawnych,  z prostego powodu konieczności działania przez stosownego przedstawiciela.

Minimalny wymóg dla założenia spółki komandytowej to dwóch założycieli.

Jak długo trwa spółka?

To zależy tylko od Ciebie. Możesz utworzyć spółkę na czas oznaczony lub nieoznaczony. Twoja spółka powstanie z chwilą wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego.

Co z majątkiem, wkładami wspólników i udziałami w spółce komandytowej?

Majątkiem spółki jawnej jest wszelkie mienie wniesione jako wkład przez wspólników lub nabyte przez spółkę w czasie jej istnienia. Majątek spółki jest odrębny od osobistego majątku wspólników. Wobec tego wspólnicy nie mogą nim rozporządzać, gdy spółka trwa, a wierzyciele osobiści wspólników nie mogą w tym czasie prowadzić z niego egzekucji.

Wkład wspólnika może polegać na przeniesieniu lub obciążeniu własności rzeczy lub innych praw, a także na dokonaniu innych świadczeń na rzecz spółki. Zwykle wspólnicy wnoszą wkłady w postaci pieniężnej oraz prawa własności nieruchomości lub ruchomości, często wkładem są również usługi, praca oraz prawa obligacyjne (prawo najmu, akcje, udziały) oraz prawa majątkowe na dobrach niematerialnych czyli prawa do wzoru użytkowego, majątkowe prawa autorskie. Wartość wkładu określana jest wg wiedzy wspólników (faktury, wycena biegłego) i powinna odpowiadać wartości rynkowej rzeczy lub prawa, również wkład niepieniężny w postaci świadczenia usług musi zostać wyceniony przez wspólników. Pamiętajmy, że od wysokości wkładów wskazanych w umowie spółki zależy wysokość podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC), którego stawka wynosi 0,5%.

W odniesieniu wkładów komandytariuszy obowiązują inne zasady niż przy wkładach komplementariuszy.

Do wkładów komplementariuszy znajdą odpowiednie zastosowanie regulacje dotyczące wspólników spółki jawnej.

W przypadku komandytariuszy zmieniają się zasady wnoszenia wkładów.

  • jeżeli wkładem komandytariusza jest świadczenie niepieniężne tj. zobowiązanie do wykonania pracy lub świadczenia usług na rzecz spółki lub wynagrodzenie za usługi świadczone przy powstaniu spółki wartość innych wnoszonych wkładów musi być co najmniej równa sumie komandytowej,
  • w sytuacji kiedy komplementariuszem spółki jest inna spółka kapitałowa, a komandytariuszem spółki jest wspólnik tejże spółki kapitałowej, to wkładem komandytariusza nie może być jego udział lub akcja w spółce będącej komplementariuszem,
  • komandytariusza nie można zwolnić z obowiązku wniesienia wkładu do spółki, jednakże komandytariusz może wnieść wkład w wartości niższej niż wkład umówiony – zapisany w umowie spółki,
  • suma komandytowa jest abstrakcyjną wielkością określoną przez Wysokość sumy komandytowej, nie jest skorelowana z wysokością wkładu komandytariusza o ile umowa spółki nie stanowi inaczej.

Zasady odnoszące się do podziału zysku, zbycia udziałów w spółce jawnej stosuje się odpowiednio do spółki komandytowej.

Jakie ma prawa a jakie obowiązki wspólnik spółki komandytowej?

Ogół praw i obowiązków wspólników można podzielić na:

1. Prawa i obowiązki organizacyjne (korporacyjne), obejmujące:

a) prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki,

– jako komplementariusz masz prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki, jako komandytariusz jesteś pozbawiony tego prawa, chyba, że umowa spółki stanowi inaczej. W umowie spółki możemy powierzyć prowadzenie spraw spółki komandytariuszom na zasadach podobnych do wspólników spółki jawnej z pewnymi ograniczeniami w odniesieniu do spraw przekraczających zakres zwykłych czynności spółki,
– prowadzenie spraw spółki można powierzyć jednemu lub kilku komplementariuszom, z wyłączeniem pozostałych,
– co do zasady za prowadzenie spraw spółki wspólnik nie otrzymuje wynagrodzenia (może jednak otrzymać zwrot wydatków),
– prowadzenie spraw spółki może być odebrane wspólnikowi z ważnych powodów na mocy prawomocnego orzeczenia sądu,

b) prawo reprezentacji spółki,

– jako komplementariusz spółki możesz ją samodzielnie reprezentować, jeżeli jesteś komandytariuszem możesz reprezentować spółkę jedynie jako pełnomocnik lub prokurent,
– prawa reprezentowania spółki nie można ograniczyć ze skutkiem wobec osób trzecich,
– pozbawienie prawa do reprezentowania spółki może nastąpić tylko w określonych przepisami przypadkach,
– określenie sposobu reprezentacji może być zmodyfikowane w umowie spółki
– komplementariusz może być uprawniony do reprezentacji spółki łącznie z innym komplementariuszem lub z prokurentem.

c) prawo do informacji o spółce,

d) obowiązek lojalności – ma zastosowanie tylko do komplementariuszy, nie będzie miał zastosowania do komandytariuszy pozbawionych prawa prowadzenia spraw spółki lub jej reprezentowania.

e) prawa do kontroli – przysługuje komandytariuszowi.

2. Prawa i obowiązki majątkowe:

a) obowiązek wniesienia wkładu,

b) prawo do zysku i obowiązek partycypacji w stratach spółki,

– do partycypacji przez komplementariusza w zysku/stracie spółki komandytowej znajdują odpowiednie zastosowanie przepisy o spółce jawnej,
– komplementariusz ma prawo do równego udziału w zyskach i uczestniczy w stratach w tym samym stosunku bez względu na rodzaj i wartość wkładu,
– komandytariusz uczestniczy w zysku spółki proporcjonalnie do jego wkładu rzeczywiście wniesionego do spółki, chyba że umowa spółki stanowi inaczej,
– w razie wątpliwości komandytariusz uczestniczy w stracie jedynie do wartości umówionego wkładu, umowa spółki może wyłączyć komplementariusza od udziału w stratach.

c) prawo podziału zysku – zysk przypadający komandytariuszowi za dany rok obrotowy jest przeznaczany w pierwszej kolejności na uzupełnienie wkładu rzeczywiście wniesionego do wartości wkładu umówionego,

d) prawo do odsetek od udziału kapitałowego,

e) prawo do wypłaty określonej kwoty (udziału kapitałowego) w przypadku wystąpienia ze spółki/likwidacji spółki.

Ustanie spółki komandytowej - w jakich okolicznościach może nastąpić?

Rozwiązanie spółki powodują :

  • przyczyny przewidziane w umowie spółki,
  • jednomyślna uchwała wszystkich wspólników,
  • ogłoszenie upadłości spółki,
  • śmierć komplementariusza lub ogłoszenie jego upadłości,
  • wypowiedzenie umowy spółki przez wspólnika lub wierzyciela wspólnika,
  • prawomocne orzeczenie sądu.

Zaistnienie powyższych przyczyn rozwiązania spółki (chyba, że wspólnicy pomimo zaistnienia przyczyn rozwiązania nadal prowadzą działalności – wtedy też spółkę uważa się za przedłużoną na czas nieoznaczony) powoduje konieczność likwidacji spółki.

Odpowiedzialność wspólników - czym i kiedy odpowiadasz a kiedy odpowiada spółka?

a) odpowiedzialność wspólników jest:

– nieograniczona (odpowiadasz za wszystkie zobowiązania),
– osobista (jako komplementariusz odpowiadasz całym majątkiem, jako komandytariusz do wysokości sumy komandytowej),
– solidarna (to wierzyciel zdecyduje czy będzie żądał zaspokojenia swojego roszczenia od jednego, kilku lub wszystkich wspólników), a także
– subsydiarna (jeżeli egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna, wówczas wierzyciel może prowadzić egzekucję wobec wspólnika).

b) subsydiarna odpowiedzialność wspólnika nie dotyczy zobowiązań powstałych przed wpisem do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (KRS),

c) osoba przystępująca do spółki odpowiada za zobowiązania spółki powstałe przed dniem jej przystąpienia,

d) zawarcie umowy spółki jawnej z przedsiębiorcą jednoosobowym wnoszącym do spółki przedsiębiorstwo pociąga za sobą odpowiedzialność za zobowiązania powstałe przy prowadzeniu tego przedsiębiorstwa przed dniem utworzenia spółki, do wartości wniesionego przedsiębiorstwa według stanu w chwili wniesienia, a według cen w chwili zaspokojenia wierzyciela,
zasad odpowiedzialności wspólników nie można zmodyfikować w umowie spółki.

Kto może dokonać zgłoszenia spółki komandytowej do rejestru?

Dla powstania spółki komandytowej niezbędne jest sporządzenie umowy spółki w formie aktu notarialnego oraz rejestracja w Krajowym Rejestrze Sądowym. Następnie konieczne będzie nadanie numerów NIP (właściwy Urząd Skarbowy) oraz Regon (Główny Urząd Statystyczny, GUS). Zgłoszenia spółki do KRS może dokonać każdy ze wspólników, komandytariusz lub komplementariusz.

Jeśli spółka komandytowa jest spółką dla Ciebie, bez wychodzenia z domu, całkowicie online, po wypełnieniu prostego formularza za pośrednictwem, którego przekażesz nam podstawowe informacje na temat swojej przyszłej spółki sporządzimy Twoją indywidualną umowę spółki, której treść wybrany przez Ciebie notariusz wciągnie do aktu notarialnego, przygotujemy stosowne dokumenty rejestrowe do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Do Ciebie będzie należało wydrukowanie, podpisanie i opatrzenie datą przesłanych dokumentów. Dla pewności otrzymasz instrukcję i harmonogram czynności technicznych, których powinieneś dopełnić dla rejestracji swojej spółki, podpowiemy również o co powinieneś zadbać gdy już Twoja spółka zostanie zarejestrowana. Chcemy pomóc Tobie przejść przez całą procedurę w sposób szybki, prosty i bezpieczny dla Ciebie i Twoich wspólników.